Een nieuwe zonnebatterij kan zonlicht direct opslaan zonder dat daar aparte zonnepanelen voor nodig zijn. Onderzoekers hebben een technologie ontwikkeld die lichtenergie rechtstreeks omzet in chemisch opgeslagen energie. Het concept klinkt als sciencefiction, maar werkende prototypes bestaan al. Voor huiseigenaren die bezig zijn met zonne-energie is dit op termijn een ontwikkeling om in de gaten te houden.
Hoe werkt de nieuwe zonnebatterij?
Bij een traditionele zonne-installatie werken meerdere componenten samen. Zonnepanelen vangen zonlicht op en zetten dat om in elektriciteit. Verbruik je die stroom niet direct, dan sla je het op in een thuisbatterij. Bij elke omzetting gaat een deel van de energie verloren.
De zonnebatterij pakt het anders aan. Het apparaat gebruikt speciale moleculen die zonlicht absorberen en de energie vastleggen in hun chemische structuur. Vergelijk het met een moleculaire spons die zonlicht opzuigt. Wanneer je de energie nodig hebt, zorgt een katalysator ervoor dat de opgeslagen energie vrijkomt als warmte of elektriciteit. Het hele proces van opvangen én opslaan gebeurt in één stap, zonder tussenkomst van zonnepanelen of omvormers.
Een opvallend voordeel van de zonnebatterij is de opslagduur. Een gewone thuisbatterij wordt doorgaans binnen een dag geladen en ontladen. De zonnebatterij kan energie weken tot maanden vasthouden zonder noemenswaardig verlies. Dat opent perspectieven voor seizoensopslag: zonne-energie van de zomer gebruiken in de winter.
Die seizoensopslag is een van de grootste uitdagingen in de energietransitie. In de zomer produceren zonnepanelen meer stroom dan nodig, terwijl de vraag in de winter het hoogst is. Huidige thuisbatterijen zijn ontworpen voor dagelijkse cycli en bieden geen oplossing voor dat seizoensprobleem. Een technologie die zonne-energie maandenlang vasthoudt, zou dat gat kunnen dichten.
Veelbelovend onderzoek, maar nog geen product voor thuis
De technologie wordt ontwikkeld door meerdere onderzoeksgroepen wereldwijd, meldt Technisch Weekblad. Aan de Chalmers University of Technology in Zweden werken wetenschappers al jaren aan moleculaire zonthermische opslag, afgekort MOST. Zij hebben aangetoond dat speciale moleculen zonne-energie tot achttien jaar kunnen bewaren. Andere groepen richten zich op geïntegreerde foto-batterijen die een zonnecel en batterij combineren in één apparaat.
De stap van laboratorium naar woonkamer is groot. De huidige prototypes zijn klein, duur en nog niet efficiënt genoeg voor dagelijks gebruik in huis. Het is niet realistisch om te verwachten dat je binnen twee of drie jaar een zonnebatterij bij de installateur bestelt. Maar de richting is gezet. Vijftien jaar geleden waren zonnepanelen voor de meeste huishoudens onbetaalbaar. De thuisbatterij laat een vergelijkbaar prijsverloop zien en wordt steeds toegankelijker.
Wat kun je nu al doen met zonne-energie opslaan?
De zonnebatterij is toekomstmuziek, maar de behoefte aan energieopslag thuis groeit nu al. Met het aflopen van de salderingsregeling in 2027 levert teruglevering van zonnestroom steeds minder op. Stroom die je nu nog tegen een redelijk tarief kunt salderen, brengt straks minder op als je het aan het net levert. Wie een thuisbatterij installeert, kan meer van de eigen opgewekte stroom zelf gebruiken op momenten dat het nodig is. Dat scheelt direct op je energierekening.
De thuisbatterijmarkt groeit snel in Nederland. De eerste modellen onder de 1.000 euro zijn inmiddels beschikbaar en de technologie verbetert gestaag. Overweeg je een thuisbatterij aan te schaffen, check dan via de RVO of je in aanmerking komt voor de ISDE-subsidie. Die kan de terugverdientijd aanzienlijk verkorten.
Wat betekent dit voor jou?
De zonnebatterij laat zien dat er volop wordt gewerkt aan oplossingen die zonne-energie eenvoudiger maken. Maar het is voorlopig geen alternatief voor je huidige zonnepanelen of thuisbatterij. Richt je voor nu op bewezen technologie. Heb je al zonnepanelen? Bekijk dan of een thuisbatterij bij je situatie past, zeker nu de prijzen dalen en de saldering afloopt. Heb je nog geen zonnepanelen? Dan is dat nog altijd de beste eerste stap. En houd de ontwikkelingen rond nieuwe opslagtechnologieën in de gaten. De kans is groot dat de opties de komende jaren flink toenemen.