Het waterstofnet in Nederland groeit: netbeheerder Cogas heeft een contract getekend met het Duitse Thyssengas om Twente aan te sluiten op het Duitse waterstofnetwerk. De provincie Overijssel ondersteunt de stap met een subsidie. Voor de miljoenen huiseigenaren die nog op aardgas stoken, roept dit een relevante vraag op: wordt waterstof straks een alternatief voor de cv-ketel?
Cogas zet stap richting waterstofnet in Twente
Met de overeenkomst tussen Cogas en Thyssengas krijgt Twente versneld toegang tot waterstof via een grensoverschrijdende verbinding. De Twentse netbeheerder tekende het contract afgelopen week, waarmee de regio niet langer hoeft te wachten op het nationale waterstofnet dat Gasunie aan het aanleggen is. De provincie Overijssel beschouwt de verbinding met Duitsland als een kans om de industrie in Oost-Nederland sneller van het aardgas af te helpen en draagt financieel bij via een subsidie.
Het waterstofnetwerk dat hiermee ontstaat, richt zich in eerste instantie op industriële afnemers. Fabrieken en grote bedrijven in de regio kunnen waterstof inzetten als vervanging voor aardgas in hun productieprocessen. De infrastructuur die daarvoor wordt aangelegd, vormt tegelijkertijd de basis voor transport naar woonwijken in een later stadium.
Verwarmen met waterstof: hoe realistisch is het?
De gedachte achter waterstof voor woningen is op papier aantrekkelijk. Als het bestaande aardgasnet geschikt gemaakt wordt voor waterstof, hoeven woningen niet ingrijpend verbouwd te worden. Een waterstofketel werkt vergelijkbaar met een cv-ketel op aardgas. Meerdere fabrikanten werken al aan modellen die op waterstof kunnen draaien.
Toch zijn er forse kanttekeningen. Groene waterstof, geproduceerd met hernieuwbare stroom, is voorlopig schaars en relatief duur. Het proces waarbij elektriciteit eerst wordt omgezet in waterstof en vervolgens weer in warmte, brengt aanzienlijke energieverliezen met zich mee. Een warmtepomp zet dezelfde hoeveelheid stroom veel efficiënter om in warmte. Dat maakt waterstof voor woningverwarming op dit moment een duurdere optie dan de alternatieven.
Voor huiseigenaren met een woning die lastig te isoleren is, zoals monumentale panden of bepaalde vooroorlogse bouwtypen, zou waterstof op termijn een uitkomst kunnen bieden. De verbouwing voor een waterstofketel is beperkter dan voor een volledig elektrische installatie met vloerverwarming. Maar dan moet waterstof wel betaalbaar en voldoende beschikbaar zijn, en dat is voorlopig niet het geval.
Landelijk waterstofnet: waar staat Nederland?
Twente is niet de enige regio die aan waterstofinfrastructuur werkt. Landelijk bouwt Gasunie aan een waterstofnet via het Hyway27-programma. Daarbij worden bestaande aardgasleidingen omgebouwd voor waterstoftransport. De eerste trajecten, tussen de haven van Rotterdam en industriële clusters in het noorden van het land, moeten rond 2030 operationeel zijn.
Duitsland investeert fors in eigen waterstofinfrastructuur en importeert groene waterstof uit onder meer Noord-Afrika en het Midden-Oosten. De verbinding die Cogas nu met Thyssengas maakt, geeft Twente direct toegang tot die internationale waterstofmarkt. Dat is relevant, want Nederland produceert zelf voorlopig niet genoeg groene waterstof om aan de verwachte vraag te voldoen.
Doordat Cogas deze grensverbinding realiseert, loopt Twente vooruit op de landelijke planning. Het laat zien dat het waterstofnet niet beperkt blijft tot de Randstad en grote industriegebieden, maar ook regio’s in het oosten van het land bereikt.
Wat betekent dit voor jou?
Als je nu nadenkt over een nieuwe verwarmingsoplossing, is het verleidelijk om te wachten op waterstof. De nuchtere werkelijkheid: waterstof voor woningen laat nog jaren op zich wachten. Het waterstofnet dat in Twente wordt aangelegd, bedient voorlopig alleen de industrie. Voordat waterstof bij jou uit de leiding komt, moeten er nog grote stappen gezet worden. Van opschaling van groene waterstofproductie tot aanpassing van het lokale distributienet in jouw straat.
Wat je nu wel kunt doen: check bij je gemeente of jouw wijk in de toekomst op waterstof, een warmtenet of volledig elektrisch gaat. Die keuzes staan in de gemeentelijke Transitievisie Warmte. Op basis daarvan maak je een beter onderbouwde beslissing voor je woning. En in elk scenario geldt: je woning goed isoleren loont altijd, ongeacht welke energiebron je wijk uiteindelijk krijgt.