Het olieverbruik verlagen staat centraal in een nieuw spoedplan van de NVDE. De Nederlandse Vereniging Duurzame Energie pleit deze week voor een flinke afbouw van de Nederlandse olieconsumptie, met als doelstelling een reductie van een derde. De directe aanleiding is de olieprijs, die sinds het uitbreken van het conflict in het Midden-Oosten eind februari met bijna 50 procent is gestegen. Dat raakt niet alleen de industrie, maar ook gewone huishoudens.
Spoedplan moet olieverbruik verlagen met een derde
De prijs van een vat Brent-olie is in korte tijd opgelopen van gemiddeld 67 dollar in januari en februari naar 99 dollar in maart. Die prijsstijging werkt rechtstreeks door in de kosten voor benzine, diesel en stookolie. Huiseigenaren die nog verwarmen met stookolie merken dat direct in hun portemonnee, net als de miljoenen Nederlanders die dagelijks tanken voor woon-werkverkeer.
De NVDE, die ruim 1.000 bedrijven in de duurzame energiesector vertegenwoordigt, roept het kabinet op om nu in te grijpen. Het plan richt zich op drie pijlers: het versnellen van elektrisch vervoer, het verduurzamen van gebouwverwarming en het opschalen van hernieuwbare energiebronnen. Volgens de brancheorganisatie is een reductie van een derde haalbaar als de technologie die al beschikbaar is sneller wordt uitgerold. De middelen en de kennis zijn er al, stelt de NVDE, maar het tempo moet flink omhoog.
Benzineprijs op recordhoogte
De urgentie van het plan wordt onderstreept door de benzineprijs. Op Bevrijdingsdag 5 mei stond die in Nederland op het hoogste niveau ooit gemeten. In buurland Duitsland betaalden automobilisten aanzienlijk minder voor dezelfde liter, wat de discussie over de hoge Nederlandse accijnzen op brandstof opnieuw aanwakkert. Het verschil laat zien hoezeer Nederlandse consumenten geraakt worden door de combinatie van hoge wereldmarktprijzen en binnenlandse belastingen.
De gevolgen reiken verder dan de pomp. Naar schatting 80.000 Nederlandse huishoudens verwarmen hun woning nog met stookolie, voornamelijk in landelijke gebieden zonder aansluiting op het gasnet. Voor deze groep zijn de verwarmingskosten dit voorjaar fors opgelopen. Ook huiseigenaren met een gasaansluiting ontsnappen niet aan de effecten, want de gasprijs beweegt doorgaans mee met de olieprijs. De totale energierekening stijgt daardoor voor vrijwel iedereen, of je nu op gas, stookolie of een combinatie verwarmt.
Ondernemers stappen al over op duurzame energie
Het pleidooi van de NVDE past in een bredere trend. Uit een rondgang langs 14 bedrijven en bedrijventerreinen blijkt dat ondernemers massaal willen overstappen op zon en wind. De afhankelijkheid van fossiele brandstoffen is niet alleen duur, maar ook onvoorspelbaar. Geopolitieke spanningen kunnen de energieprijzen van de ene op de andere dag opdrijven, waardoor langetermijnplanning voor bedrijven die nog op olie of gas draaien bijna onmogelijk wordt. De beweging richting duurzame energie versnelt daardoor uit economisch belang, niet alleen vanuit klimaatoverwegingen.
Voor huiseigenaren geldt hetzelfde. Zolang een woning draait op fossiele brandstoffen, is de eigenaar kwetsbaar voor prijsschommelingen op de wereldmarkt. Het olieverbruik verlagen is dan niet alleen goed voor het klimaat, maar ook voor de voorspelbaarheid van je maandlasten. Wie overstapt op een warmtepomp of elektrisch rijdt, betaalt weliswaar meer voor stroom, maar die prijs is stabieler en minder afhankelijk van geopolitieke conflicten aan de andere kant van de wereld.
Wat betekent dit voor jou?
De sterk gestegen olieprijs maakt duurzame alternatieven financieel aantrekkelijker dan een jaar geleden. Verwarm je nog met stookolie? Dan loont het om offertes op te vragen voor een warmtepomp. Check of je in aanmerking komt voor de ISDE-subsidie en vergelijk meerdere installateurs voordat je beslist. Rijd je veel kilometers op benzine of diesel? Reken dan eens door wat een elektrische auto bespaart bij de huidige brandstofprijzen. Bij een olieprijs rond de 100 dollar per vat lopen de besparingen snel op. De oliemarkt blijft grillig zolang het conflict in het Midden-Oosten voortduurt, en niemand kan voorspellen wanneer de prijzen dalen. Wie nu investeert in het terugdringen van fossiel energieverbruik in en rond de woning, beschermt zichzelf tegen de volgende prijsschok.