De ECB renteverhoging is een feit: de Europese Centrale Bank heeft deze week de rente verhoogd, voor het eerst in bijna drie jaar. Het besluit raakt miljoenen Nederlanders met een hypotheek. Wie binnenkort een nieuwe rente moet kiezen of een woning wil kopen, betaalt naar verwachting meer dan een half jaar geleden.
Waarom de ECB de rente nu verhoogt
De ECB had de rente sinds medio 2024 juist meerdere keren verlaagd om de Europese economie te stimuleren. Die verlagingen maakten lenen goedkoper en gaven de huizenmarkt een impuls. Maar de inflatie in de eurozone trekt de laatste maanden weer aan. Hogere energieprijzen spelen daarin een grote rol. Volgens de CEO van Epex Spot, de Europese stroombeurs, moet Europa zich zorgen maken over de aanhoudend hoge stroomprijs. Die energiekosten werken door in de prijs van vrijwel alles, van boodschappen tot bouwmaterialen.
De laatste renteverhoging door de ECB dateert van september 2023. Sindsdien ging de rente alleen maar omlaag. De draai van deze week is een duidelijk signaal: de bank vindt het bestrijden van inflatie op dit moment belangrijker dan het goedkoop houden van leningen. Of dit een eenmalige correctie is of het begin van een nieuwe reeks verhogingen, durft voorlopig niemand te zeggen. De financiële markten reageerden direct na de aankondiging.
Wat de ECB renteverhoging betekent voor je hypotheek
Een hogere ECB-rente werkt met enige vertraging door naar de hypotheekrente die banken in rekening brengen. Geldverstrekkers baseren hun tarieven voor een belangrijk deel op de kapitaalmarktrente. Die reageert direct op besluiten van de ECB. Wat het voor jou betekent, hangt af van je specifieke situatie.
Heb je een hypotheek met een variabele rente, dan merk je het effect het snelst. Je rente kan binnen enkele weken stijgen. Bij een hypotheekschuld van 250.000 euro betekent een kwart procentpunt extra rente al snel zo’n 50 euro per maand aan hogere lasten.
Loopt je rentevaste periode binnenkort af, dan ga je verlengen tegen het dan geldende tarief. Dat zal naar verwachting hoger uitvallen dan wat banken een half jaar geleden boden. Sommige geldverstrekkers bieden de mogelijkheid om je rente tot twaalf maanden vooruit vast te zetten, zodat je een verdere stijging voor bent.
Zit je midden in een lange rentevaste periode van tien, twintig of dertig jaar, dan verandert er voorlopig niets aan je maandlasten. De ECB renteverhoging wordt voor jou pas relevant wanneer je op termijn gaat herfinancieren.
Huiseigenaren die willen verhuizen en een nieuwe hypotheek nodig hebben, merken het effect ook. Een hogere hypotheekrente betekent dat je voor hetzelfde maandbedrag minder kunt lenen. Dat kan je maximale hypotheek met duizenden euro’s verlagen.
Sparen levert iets meer op
Er zit ook een positieve kant aan het verhaal. Een hogere ECB-rente maakt sparen aantrekkelijker. Banken verhogen doorgaans ook hun spaarrentes, al gaat dat historisch gezien trager dan de aanpassing van hypotheektarieven. Dat is een bekend patroon: hypotheekrentes stijgen sneller dan spaarrentes bij een verhoging. Voor huiseigenaren die sparen voor een grote verbouwing of woningaanpassing is het desondanks een klein lichtpuntje.
Leningen voor woningverbetering worden duurder
De hogere rente raakt ook huiseigenaren die geld willen lenen voor aanpassingen aan hun woning. Of het nu gaat om isolatie, een nieuw verwarmingssysteem of een aanbouw: de financieringskosten stijgen. Uit cijfers van BloombergNEF, gepresenteerd op een conferentie in Amsterdam, blijkt dat Europa recordbedragen investeert in schone energie. Hogere rentes maken die investeringen op elk niveau duurder, van grote industriële projecten tot aanpassingen aan particuliere woningen.
Wat betekent dit voor jou?
Check wanneer je rentevaste periode afloopt. Loopt die binnen twaalf maanden af, vergelijk dan nu alvast tarieven bij verschillende geldverstrekkers en bekijk of je de rente alvast kunt vastzetten. Heb je een variabele rente, reken dan door wat een stijging van een kwart tot een half procentpunt doet met je maandlasten. En als je van plan bent om je woning aan te passen met geleend geld, neem de gestegen financieringskosten dan mee in je berekening. Wachten tot de rente weer daalt is een gok, geen strategie.