De ondiepe bodembron warmtepomp is een serieuze optie geworden voor woningeigenaren in gebieden waar diepe boringen verboden zijn. In Noord-Brabant is een werkend systeem in gebruik genomen waarbij een ondiepe horizontale bodemlus wordt ondersteund door zonnecollectoren op het dak, waardoor ook in zones met strenge bodemregels een efficiënte grondwarmtepomp mogelijk is, meldt vakblad Installatie.nl.
Waarom verbieden gemeenten diepe bodembronnen?
Een klassieke verticale bodembron voor een grondwarmtepomp vereist boorgaten van tachtig tot meer dan honderd meter diep. Die worden gevuld met een glycolmengsel dat warmte uit de bodem omhoog transporteert naar de warmtepomp in de woning. In meerdere gebieden in Noord-Brabant is de bodemgesteldheid zo kwetsbaar dat een lek in zo’n systeem het grondwater kan verontreinigen met glycol. Provincies en gemeenten reageren hierop door gesloten bodembronnen in bepaalde zones te verbieden, blijkt uit een publicatie van vakblad Installatie.nl. Wie in zo’n zone woont en van het gas af wil, loopt tegen een muur aan: de meest efficiënte warmtebron voor de bodemwarmtepomp is in de eigen straat niet toegestaan. Dat probleem heeft nu een technische oplossing.
Ondiepe bodembron warmtepomp aangevuld met zonnecollectoren
De aanpak die in Brabant is uitgewerkt, combineert een ondiepe horizontale bodemlus op twee à drie meter diepte met zonnecollectoren op het dak. Een horizontale lus op die beperkte diepte levert minder warmte per meter dan een verticale boring op grote diepte. De zonnecollectoren compenseren dat verschil. Zonnecollectoren zijn geen zonnepanelen: ze vangen geen licht op om er stroom van te maken, maar halen thermische energie uit zonnestraling en brengen die rechtstreeks als warmte in het systeem. De warmtepomp heeft daarmee twee bronnen tegelijk: de bodem en de zon. Een bijkomend voordeel is het regeneratieprincipe. In de zomer laadt het systeem overtollige zonnewarmte terug in de bodemlus. De bodemtemperatuur op die geringe diepte stijgt daardoor, wat de prestatie van de warmtepomp in de winter significant verbetert. De ISDE-regeling van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland vergoedt een deel van de aanschafkosten van warmtepompsystemen, ook voor grondgebonden configuraties. De actuele voorwaarden staan op rvo.nl.
Voor welke woningen werkt dit systeem?
Het systeem is uitgewerkt voor situaties waar de gemeente of provincie diepe verticale boringen niet toestaat. Dat speelt niet alleen in Noord-Brabant: ook andere provincies kennen zones met restricties op bodembronnen vanwege grondwaterbescherming of specifieke bodemkwaliteit. Als een installatiebedrijf in jouw gemeente alleen een lucht-warmtepomp adviseert vanwege verboden op bodembronnen, is het zinvol om dit alternatief specifiek op te vragen. Een lucht-warmtepomp is in aanschaf goedkoper, maar presteert bij strenge vorst minder goed. De ondiepe grondwarmtepomp met zonnecollector zit qua jaarrendement dichter bij de traditionele diepe grondwarmtepomp en is daarmee een serieuze middenweg. Een overzicht van de technische opties per situatie staat op de warmtepomppagina van Milieu Centraal.
Wat betekent dit voor jou?
Wil je een grondwarmtepomp maar staat jouw gemeente diepe boringen niet toe? Vraag een gecertificeerde installateur dan specifiek naar de combinatie van een ondiepe bodemlus met zonnecollectoren. Controleer via de gemeente of de provincie welke regels gelden voor bodembronnen in jouw postcodezone, want de restricties verschillen per locatie. Check ook of de ISDE-regeling op jouw specifieke configuratie van toepassing is voordat je een offerte laat opmaken. De aanschafkosten liggen hoger dan bij een lucht-warmtepomp, maar het systeem levert over het hele jaar een betere prestatie en is daarmee voor de juiste situatie een aantrekkelijke keuze.